Eng sodda tushuntirish
Excel jadvalini katakli daftar deb tasavvur qil. A1 — A ustuni va 1-qator kesishgan katak. Formula esa shu kataklardagi sonlar bilan hisoblaydigan kichik kalkulyator.
Asosiy qoidalar
- SUM — yig‘indi, AVERAGE — o‘rtacha, MAX — eng katta, MIN — eng kichik, PRODUCT — ko‘paytma.
- A1:A3 diapazon A1, A2, A3 kataklarini oladi.
- IF(shart, rost_natija, yolg‘on_natija) shartga qarab yo‘l tanlaydi.
- AND bir nechta shartning hammasi rostligini tekshiradi.
- Bo‘sh kataklar funksiyaga qarab turlicha ishlanadi; oddiy SUM/AVERAGEda odatda bo‘sh kataklar e’tiborga olinmaydi.
Masalani qanday yechamiz?
- Katak qiymatlarini alohida yozib oling.
- Ichki funksiyalarni avval hisoblang.
- IF bo‘lsa shartni tekshirib faqat bitta tarmoqni hisoblang.
- Oxirida arifmetik amallarni bajaring.
Misollar
- A1=3,A2=5,A3=2 → PRODUCT(A1:A3)=30.
- AVERAGE(2,4,6)=4.
Ko‘p uchraydigan xatolar
- Diapazondagi barcha kataklarni unutib yuborish.
- IF ning ikkala tarmog‘ini bir vaqtda hisoblash.
Olimpiada uchun eslab qol
- Formula ichidagi funksiyalarni qavs-qavs bo‘yicha qisqartirib boring.
2025 testida qayerda uchragan?
9-sinf
#14 · 1.5 ball · javob B
AVERAGE, MAX va MIN qatnashgan Excel formulasi natijasi.
#29 · 2.6 ball · javob A
SUM va MAX natijalari berilgan jadvalda AVERAGE(A1:C3) ni topish.
10-sinf
#14 · 1.5 ball · javob A
IF(AND(...),SUM(...),PRODUCT(...)) formulasi natijasi.
#29 · 2.6 ball · javob B
SUM va MAX natijalari berilgan jadvalda AVERAGE natijasini topish.
11-sinf
#14 · 1.5 ball · javob D
PRODUCT+MAX-MIN qatnashgan Excel formulasi natijasi.
#29 · 2.6 ball · javob A
IF(A1>A3,INT(RAND())+3.14,SUM(...)) formulasini berilgan qiymatlar bilan tahlil qilish.